Wanneer is werkkleding verplicht en wie betaalt?
5 min leestijd | Geschreven door Melina Vrancken

Samenvatting
- Werkkleding en beschermingsmiddelen die je nodig hebt om veilig te werken betaalt je werkgever. Altijd, en zonder eigen bijdrage.
- Dat staat in artikel 44 van de Arbowet: kosten voor het naleven van die wet komen niet ten laste van werknemers.
- Welke middelen verplicht zijn volgt uit de risico inventarisatie van het bedrijf, niet uit een vaste lijst.
- Gewone bedrijfskleding met logo is iets anders. Wanneer je werkgever wilt dat je dit draagt dan zal hij dit ook gratis beschikbaar moeten stellen.
- Ben je zzp’er? Dan koop je je eigen spullen, maar zijn ze wel aftrekbaar.
Bedrijfskleding, werkkleding of een beschermingsmiddel, dit zijn de verschillen.
De wet kent geen algemene plicht om “werkkleding” te dragen. Wel een plicht om je te beschermen tegen risico’s in je werk.
Een persoonlijk beschermingsmiddel, kortweg PBM, vangt een risico op. Denk aan veiligheidsschoenen, een helm, gehoorbescherming, snijbestendige handschoenen of signaalkleding langs de weg.
Een polo met bedrijfslogo beschermt je nergens tegen. Dat is bedrijfskleding, en daarvoor gelden andere regels. Wat het verschil is, leggen we in dit artikel uit.
Wanneer is een beschermingsmiddel verplicht?
Dat volgt uit de risico-inventarisatie en -evaluatie, de RI&E. Elk bedrijf hoort die te hebben. Daarin staat welke gevaren er zijn en welke maatregelen erbij horen.
De wet werkt daarbij van groot naar klein. Eerst het gevaar bij de bron aanpakken, dan collectieve maatregelen, dan organisatorisch. Beschermingsmiddelen zijn in de praktijk de laatste stap, niet de eerste.
Blijft er een risico over, dan moet je werkgever de juiste middelen in voldoende aantal beschikbaar hebben. Dat staat in hoofdstuk 8 van het Arbobesluit.
Onderhoud hoort er ook bij
Beschermingsmiddelen moeten onderhouden, gerepareerd en schoongehouden worden. Of vervangen als ze niet meer werken. Dat is geen service maar een wettelijke eis.
Praktisch betekent dat: een hi-vis jas waarvan de reflectie dof is, beschermt je niet meer. Dit moet je dus direct melden, en laten vervangen. Meer daarover lees je in werkkleding wassen en reinigen.
Als drager of gebruiker heb jij ook een plicht. Je moet de middelen gebruiken zoals bedoeld, en volgens de gebruiksaanwijzing.
Wie betaalt? Artikel 44 van de Arbowet is kort
De tekst in de wet zegt dat de kosten van het naleven van de Arbowet niet ten laste van werknemers worden gebracht. Meer staat er niet.
Dat betekent: veiligheidsschoenen, helm, gehoorbescherming en signaalkleding komen voor rekening van je werkgever. Een eigen bijdrage vragen mag niet.
Dit geldt niet alleen voor mensen in vaste dienst. Ook uitzendkrachten en tijdelijke krachten vallen eronder, want de inlener is voor de arbeidsomstandigheden verantwoordelijk.
En als je een duurdere uitvoering wilt?
Je werkgever moet zorgen voor een middel dat het risico afdekt. Dat hoeft niet het duurste model te zijn. Wil je een luxere uitvoering die net zo veilig is, dan mag je het verschil zelf bijleggen. Over dat extra deel mag je werkgever een bijdrage vragen uit je nettoloon. Dat is de juiste volgorde: eerst een veilige basis van de zaak, dan pas jouw eigen upgrade.
Maar er is wel een uitzondering op die regel.
Wanneer een beschermingsmiddel niet comfortabel is en pijnklachten geeft, is de werkgever verplicht om in overleg te kijken naar een alternatief. Wij zien dit in de praktijk dat dit vooral veel voorkomt bij werkschoenen. Meer over deze regelgeving bij pijnklachten lees je hier.
En gewone bedrijfskleding met logo?
Daarvoor bestaat geen wettelijke plicht. Je werkgever mag wel voorschrijven wat je draagt, zolang dat redelijk is en past bij het werk. Of hij die kleding ook betaalt, hangt af van de cao, je arbeidsovereenkomst of het personeelshandboek. In veel sectoren is dat geregeld, maar niet overal hetzelfde. Twijfel je? Kijk eerst in de cao die op jouw bedrijf van toepassing is.
Mag je werkgever werkkleding inhouden op je loon?
Sinds 1 januari 2017 zijn inhoudingen op het wettelijk minimumloon verboden. Dat is geregeld in de Wet aanpak schijnconstructies, ingevoerd om onderbetaling tegen te gaan.
Er zijn maar twee uitzonderingen: huisvestingskosten en de premie voor de zorgverzekering, onder strikte voorwaarden en met een schriftelijke volmacht. Werkkleding staat daar niet bij.
Verdien je meer dan het minimumloon, dan kan een inhouding alleen op basis van een schriftelijke afspraak. Voor beschermingsmiddelen blijft het hoe dan ook verboden, want artikel 44 gaat voor.
En als je zzp’er bent?
Dan heb je geen werkgever, dus je koopt je eigen spullen. Op een bouwplaats gelden wel de regels van de opdrachtgever, en die kan eisen stellen aan wat je draagt.
De opdrachtgever hoeft jouw schoenen niet te betalen. Jij bent zelf verantwoordelijk voor veilig werken en voor je eigen beschermingsmiddelen.
Goed nieuws is dat je die kosten wel kunt aftrekken. Hoe dat precies zit lees je in [LINK: werkkleding en belasting].
Veelgemaakte fouten
De eerste is werkkleding en beschermingsmiddelen door elkaar halen. Een softshelljas met logo valt onder heel andere regels dan een paar S3 werkschoenen.
De tweede is een eigen bijdrage vragen voor verplichte middelen. Dat is niet toegestaan, ook niet als de werknemer het zelf voorstelt.
De derde is denken dat een zzp’er op de bouwplaats onder de werkgever valt. Dat is niet zo, en dat leidt geregeld tot discussie op de werkvloer.
Kort samengevat
Wat je nodig hebt om veilig te werken, betaalt je werkgever. Wat je draagt om er verzorgd uit te zien, is een afspraak tussen jullie.
Twijfel je of jouw schoenen of werkjas nog voldoen? Kom langs in onze winkel in Wijk bij Duurstede, of bekijk het aanbod bij werkkleding en veiligheidsschoenen. We denken graag met je mee, of je nu voor jezelf of voor een heel team bestelt.
Bronnen: Arbeidsomstandighedenwet artikel 44 (wetten.overheid.nl) · Arbobesluit hoofdstuk 8, artikelen 8.1 tot en met 8.3 (wetten.overheid.nl) · Arboportaal, Beschikbaar stellen van persoonlijke beschermingsmiddelen (arboportaal.nl) · Rijksoverheid en Wet aanpak schijnconstructies, inhoudingen op het minimumloon (rijksoverheid.nl). Dit is algemene informatie, geen juridisch of belastingadvies. Twijfel je over jouw situatie? Overleg met je boekhouder, salarisadviseur of de cao-partij in je sector.
Wear2work · Specialist in werkkleding, werkschoenen en PBM sinds 2010

Heb jij een vraag?
Wij helpen je graag!
KlantenserviceAanbevolen werkschoenen
Aanbevolen blogs
Veelgestelde vragen

